ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨੇ ਵਧਾਈ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਰਾਜਪੁਰਾ ਥਰਮਲ ਦਾ ਕੋਲਾ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਲਈ
ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ 16,619 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੱਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਈ ਥਰਮਲ ਅਤੇ ਹਾਈਡਲ ਯੂਨਿਟ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਾਵਰਕੌਮ ਨੂੰ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਹਰੀ ਗਰਿੱਡ ’ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣਾ ਪਿਆ।
ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
ਬਿਊਰੋ ਰਿਪੋਰਟ
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਵਧਦੀ ਖਪਤ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮਰੱਥਾ ’ਤੇ ਪੈ ਰਹੇ ਦਬਾਅ ਨੇ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ 16,619 ਮੈਗਾਵਾਟ ਤੱਕ ਜਾ ਪਹੁੰਚੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਈ ਥਰਮਲ ਅਤੇ ਹਾਈਡਲ ਯੂਨਿਟ ਬੰਦ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਪਾਵਰਕੌਮ ਨੂੰ ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਬਾਹਰੀ ਗਰਿੱਡ ’ਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਰਹਿਣਾ ਪਿਆ।
ਸਥਿਤੀ ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੋਰ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਗਈ ਜਦੋਂ ਰਾਜਪੁਰਾ ਦੇ ਨਾਭਾ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਦਾ 700 ਮੈਗਾਵਾਟ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਯੂਨਿਟ ਤਕਨੀਕੀ ਖਰਾਬੀ ਕਾਰਨ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਪਲਾਂਟ ਦਾ ਦੂਜਾ 700 ਮੈਗਾਵਾਟ ਯੂਨਿਟ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪਾਦਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਇਕੱਲੇ ਰਾਜਪੁਰਾ ਪਲਾਂਟ ’ਤੇ ਹੀ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ ਲੱਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸੇ ਦੌਰਾਨ ਰੋਪੜ ਥਰਮਲ ਦਾ 210 ਮੈਗਾਵਾਟ ਵਾਲਾ ਯੂਨਿਟ ਨੰਬਰ-6 ਅਤੇ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਪਲਾਂਟ ਦਾ 660 ਮੈਗਾਵਾਟ ਵਾਲਾ ਯੂਨਿਟ ਨੰਬਰ-2 ਵੀ ਬੰਦ ਹਨ। ਰਣਜੀਤ ਸਾਗਰ ਡੈਮ ਦੇ 300-300 ਮੈਗਾਵਾਟ ਵਾਲੇ ਦੋ ਯੂਨਿਟਾਂ ਸਮੇਤ UBDC ਦੇ ਤਿੰਨ ਹਾਈਡਲ ਯੂਨਿਟ ਵੀ ਇਸ ਸਮੇਂ ਚਾਲੂ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਯੂਨਿਟਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 1,915 ਮੈਗਾਵਾਟ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮਰੱਥਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮੰਗ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਗਰਿੱਡ ਤੋਂ 11,747 ਮੈਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ
ਪਾਵਰਕੌਮ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਰੋਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਸਿਰਫ਼ 4,162 ਮੈਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਹੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਉੱਤਰੀ ਗਰਿੱਡ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 11,747 ਮੈਗਾਵਾਟ ਬਿਜਲੀ ਲੈਣੀ ਪਈ। ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਮੰਗ ਵਿਚਲੇ ਇਸ ਫਰਕ ਦਾ ਅਸਰ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਬਿਜਲੀ ਕੱਟਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ।
ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਸਾਢੇ ਚਾਰ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਰਹੀ। ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਤੋਂ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਦੇ ਕੱਟ ਲਗੇ, ਜਦਕਿ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਬਿਜਲੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਸਕੀ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਕਰੀਬ ਪੰਜ ਤੋਂ ਛੇ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਰਹੀ।
ਜਲੰਧਰ ਵਿੱਚ 10-11 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਕੱਟਾਂ ਤੋਂ ਭੜਕੇ ਲੋਕ
ਲੰਬੇ ਬਿਜਲੀ ਕੱਟਾਂ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਲਾਕੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੋਢਲ ਚੌਕ ’ਤੇ ਰੋਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਕਰੀਬ 11:30 ਵਜੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸੜਕ ’ਤੇ ਜਾਮ ਲਗਾ ਕੇ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ PSPCL ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਨਾਅਰੇਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ।
ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮ 7 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 6 ਵਜੇ ਤੱਕ ਕਈ ਵਾਰ 10 ਤੋਂ 11 ਘੰਟਿਆਂ ਲਈ ਬਿਜਲੀ ਬੰਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲੰਬੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਕਾਰਨ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵੀ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਲੰਬੇ ਕੱਟਾਂ ਕਾਰਨ ਗਰਮੀ ਅਤੇ ਹੁੰਮਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਦਯੋਗਪਤੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਬੰਦ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੋਲੇ ਦੀ ਕਮੀ ਨੇ ਵਧਾਈ ਚਿੰਤਾ
ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦੇ ਘਟ ਰਹੇ ਸਟਾਕ ਦੀ ਹੈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਆਮ ਤੌਰ ’ਤੇ ਲਗਭਗ 20 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਕੋਲਾ ਸਟਾਕ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਰਾਜਪੁਰਾ ਅਤੇ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤੀ ਇਸ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਖਰੀ ਹੈ।
ਰਾਜਪੁਰਾ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਕੋਲਾ ਭੰਡਾਰ ਕਰੀਬ 18 ਫੀਸਦੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਖਪਤ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਇਹ ਸਟਾਕ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ। ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 23 ਫੀਸਦੀ ਕੋਲਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ ਸੱਤ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਖਪਤ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਦੋਵੇਂ ਨਿੱਜੀ ਪਲਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਖਪਤ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਕੋਲੇ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਮਿਲਣ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਘੱਟ ਸਟਾਕ ਨੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ।
ਇਸ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਹਿਰਾ ਮੁਹੱਬਤ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ 68 ਫੀਸਦੀ ਕੋਲਾ ਸਟਾਕ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ 12 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੋਪੜ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦਾ ਭੰਡਾਰ 169 ਫੀਸਦੀ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮੌਜੂਦਾ ਖਪਤ ਮੁਤਾਬਕ ਕਰੀਬ 66 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਹੱਲ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਦੋਸ਼
ਜਲੰਧਰ ਦੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਬਿਜਲੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ’ਤੇ ਵੀ ਸਵਾਲ ਚੁੱਕੇ। ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ JEs ਅਤੇ XENs ਕੋਲ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦਰਜ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਥਾਈ ਹੱਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਅਕਸਰ ਇਹ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੱਟਾਂ ਸਬੰਧੀ ਹਦਾਇਤਾਂ ਪਟਿਆਲਾ ਸਥਿਤ ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ’ਤੇ ਪਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ 24 ਘੰਟੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇਣ ਦੀ ਮੰਗ
ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਕਿ ਮੁਫ਼ਤ ਬਿਜਲੀ ਜਾਂ ਬਿੱਲਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ’ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਾਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲੋੜ ਲਗਾਤਾਰ ਬਿਜਲੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਲੰਬੇ ਬਿਜਲੀ ਕੱਟਾਂ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਜਲਦ ਹੱਲ ਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਅੰਦੋਲਨ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨਗੇ ਅਤੇ ਸੜਕਾਂ ’ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਧਰਨਾ ਦੇਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਗੇ।
ਬਿਜਲੀ ਮੰਤਰੀ ਵੀ ਕੋਲੇ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ’ਤੇ ਜਤਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਚਿੰਤਾ
ਕਰੀਬ ਪੰਜ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਬਿਜਲੀ ਮੰਤਰੀ ਤਰਨਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸੌਂਦ ਨੇ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਰਾਹੀਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਲੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸਮੱਸਿਆ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੋਲੇ ਦੀ ਘਾਟ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਥਰਮਲ ਪਲਾਂਟਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਨਿੱਜੀ ਬਿਜਲੀ ਘਰਾਂ ਕੋਲ ਕੁਝ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਸਟਾਕ ਬਚਿਆ ਹੈ।
ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਰਾਜਪੁਰਾ ਦਾ ਨਾਭਾ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਅਤੇ ਮਾਨਸਾ ਦਾ ਤਲਵੰਡੀ ਸਾਬੋ ਪਾਵਰ ਪਲਾਂਟ ਕੇਂਦਰ ਵੱਲੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਕੋਲੇ ’ਤੇ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਨਿਰਭਰ ਹਨ। ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੋਲਾ ਨਾ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਲਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਾਲ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਵਧਦੀ ਮੰਗ, ਯੂਨਿਟਾਂ ਦੇ ਬੰਦ ਹੋਣ ਅਤੇ ਘੱਟ ਕੋਲਾ ਸਟਾਕ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਸਾਹਮਣੇ ਨਵੀਂ ਚੁਣੌਤੀ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਖਬਰਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਲਿੰਕ ਤੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ: https://news99punjab.in/
